Słownik pojęć

Encyklopedia dostępności cyfrowej

Krótkie definicje pojęć związanych z WCAG, dokumentami, BIP, prawem, publikacją treści i zarządzaniem dostępnością.

Znajdź hasło

Dostępnych jest 15 haseł.

  • AAC

    Dostępność informacyjno-komunikacyjna, WCAG i wymagania techniczne

    Komunikacja wspomagająca i alternatywna obejmuje metody oraz narzędzia używane przez osoby, które nie mogą skutecznie porozumiewać się za pomocą mowy. W usługach cyfrowych oznacza to potrzebę stosowania prostych komunikatów, symboli, czytelnych formularzy i rozwiązań, które nie wymagają wyłącznie komunikacji głosowej.

  • Accessibility tree

    Technologie i narzędzia, WCAG i wymagania techniczne, Zarządzanie dostępnością

    Struktura udostępniana technologiom wspomagającym przez przeglądarkę lub system operacyjny. Powstaje na podstawie HTML, ARIA i stanu interfejsu, dlatego błędna semantyka może sprawić, że czytnik ekranu otrzyma inną informację niż użytkownik widzący ekran.

  • Administrator BIP

    BIP i informacja publiczna, Dokumenty i formaty

    Osoba odpowiedzialna za techniczną publikację i utrzymanie treści w Biuletynie Informacji Publicznej. Nie musi odpowiadać za merytoryczną poprawność dokumentu, ale powinien działać według procedury publikacji i nie przyjmować materiałów bez wymaganej kontroli.

  • Administrator techniczny

    Role i odpowiedzialność, Technologie i narzędzia

    Osoba utrzymująca serwis, CMS, konta, konfigurację i warstwę techniczną. Odpowiada za sprawność systemu, ale nie powinien przejmować odpowiedzialności właściciela treści za aktualność, kompletność i zasadność publikacji.

  • AI w tworzeniu treści

    Role i odpowiedzialność

    Narzędzia sztucznej inteligencji mogą wspierać redagowanie, streszczanie, tłumaczenie i porządkowanie treści. Nie zastępują jednak weryfikacji merytorycznej, kontroli dostępności ani odpowiedzialności osoby podejmującej decyzję o publikacji.

  • Aktualność treści

    Zarządzanie dostępnością

    Stan, w którym opublikowana informacja nadal odpowiada obowiązującym przepisom, procedurom, danym i praktyce podmiotu. Dostępna, lecz nieaktualna treść może wprowadzać użytkownika w błąd, dlatego aktualność powinna być kontrolowana tak samo jak dostępność techniczna.

  • Alternatywa tekstowa

    Dokumenty i formaty, WCAG i wymagania techniczne

    Tekst przekazujący funkcję lub informację zawartą w elemencie nietekstowym. Jej treść zależy od kontekstu: zdjęcie dekoracyjne może nie wymagać opisu, ale wykres, ikona akcji lub skan dokumentu wymagają równoważnej informacji.

  • Alternatywna forma dostępu

    Dokumenty i formaty, Multimedia, WCAG i wymagania techniczne, Zarządzanie dostępnością

    Sposób zapewnienia użytkownikowi informacji, gdy podstawowa forma jest niedostępna albo nie może zostać szybko naprawiona. Może to być wersja HTML, dokument tekstowy, transkrypcja, opis, pomoc pracownika lub inna forma odpowiadająca potrzebie użytkownika.

  • Analiza dostępności

    Dokumenty i formaty, Kontrola, naprawa i archiwizacja, Zarządzanie dostępnością

    Ocena treści, dokumentu, strony, aplikacji lub procesu pod kątem barier dla użytkowników. Może mieć charakter wstępny, punktowy albo pogłębiony; nie każda analiza jest pełnym audytem zgodności.

  • Archiwizacja

    Dokumenty i formaty, Kontrola, naprawa i archiwizacja, Zarządzanie dostępnością

    Udokumentowane przeniesienie treści do stanu historycznego lub dokumentacyjnego. Archiwizacja powinna określać, dlaczego treść pozostaje publiczna, czy nadal musi być dostępna i jak użytkownik rozpozna, że nie jest już aktualna.

  • ARIA

    WCAG i wymagania techniczne

    Zestaw atrybutów opisujących role, stany i właściwości elementów interfejsu dla technologii wspomagających. ARIA może uzupełniać HTML, lecz nie powinna zastępować poprawnej semantyki ani służyć do maskowania błędnej konstrukcji komponentu.

  • Audiodeskrypcja

    Multimedia

    Słowny opis istotnych informacji wizualnych w materiale wideo. Powinna przekazywać to, czego nie można wywnioskować z dialogów i dźwięków, bez zbędnego opisywania elementów, które nie mają znaczenia dla zrozumienia treści.

  • Audyt BIP

    BIP i informacja publiczna, Dokumenty i formaty, Kontrola, naprawa i archiwizacja, Technologie i narzędzia, WCAG i wymagania techniczne

    Pogłębiona ocena Biuletynu Informacji Publicznej obejmująca dostępność cyfrową, strukturę informacji, kompletność obowiązkowych działów, sposób publikacji dokumentów i organizację procesu redakcyjnego. Nie powinien ograniczać się do automatycznego testu WCAG.

  • Audyt dokumentów

    Dokumenty i formaty, Kontrola, naprawa i archiwizacja

    Ocena plików DOCX, PDF, XLSX, PPTX lub innych formatów pod kątem struktury, kolejności odczytu, opisów, tabel, linków i możliwości obsługi. Audyt powinien wskazywać nie tylko błędy, ale również sposób naprawy procesu tworzenia dokumentów źródłowych.

  • Audyt dostępności cyfrowej

    Dokumenty i formaty, Kontrola, naprawa i archiwizacja, Technologie i narzędzia, WCAG i wymagania techniczne

    Systematyczne badanie strony, aplikacji, dokumentów lub procesu pod kątem wymagań dostępności. Dobry audyt łączy testy automatyczne, analizę ekspercką, obsługę klawiaturą i weryfikację z technologiami wspomagającymi.