W Lab Dostępności analizujemy takie przypadki nie tylko technicznie, ale też organizacyjnie: sprawdzamy proces, odpowiedzialność za treści i realny wpływ dostępności na użytkowników.
Biuletyn Informacji Publicznej jest jednym z najważniejszych miejsc publikowania informacji przez podmioty publiczne. To właśnie tam użytkownik powinien znaleźć informacje o działalności instytucji, dokumentach, procedurach, osobach odpowiedzialnych, sposobach kontaktu i dostępie do informacji publicznej.
W praktyce BIP często działa technicznie, ale nie oznacza to jeszcze, że jest dostępny cyfrowo. Serwis może mieć menu, wyszukiwarkę i opublikowane dokumenty, a jednocześnie tworzyć bariery dla osób korzystających z klawiatury, czytników ekranu, powiększenia, urządzeń mobilnych albo trybu wysokiego kontrastu.
Problem
Analizowany serwis posiadał podstawową strukturę BIP, ale wymagał sprawdzenia pod kątem realnej dostępności. Kluczowe pytanie brzmiało: czy użytkownik może skutecznie dotrzeć do informacji publicznej niezależnie od sposobu korzystania ze strony?
W badaniu zwrócono uwagę między innymi na kontrast elementów interfejsu, kolejność fokusu, działanie wyszukiwarki, opisowość linków, sposób publikowania dokumentów PDF, strukturę HTML, panel dostępności oraz obecność deklaracji dostępności.
Zakres pracy
- analiza strony głównej BIP,
- sprawdzenie menu i mapy strony,
- test wyszukiwarki,
- weryfikacja linków pomijających,
- kontrola kolejności i widoczności fokusu,
- sprawdzenie kontrastu tekstu i elementów interaktywnych,
- analiza linków wewnętrznych, zewnętrznych i archiwalnych,
- ocena dokumentów PDF i formularzy,
- sprawdzenie panelu dostępności,
- analiza struktury HTML,
- test widoku mobilnego i powiększenia treści,
- weryfikacja deklaracji dostępności i procedury zgłaszania problemów.
Najważniejsze ustalenia
Serwis posiadał elementy wspierające dostępność, takie jak menu, wyszukiwarka, linki pomijające oraz widoczny fokus. Nie wymagał więc budowy od podstaw.
Jednocześnie analiza wykazała istotne problemy: brak widocznej deklaracji dostępności, brak łatwo dostępnej procedury żądania zapewnienia dostępności cyfrowej, niewystarczający kontrast części elementów, dodatnie wartości tabindex, niejednoznaczne nazwy przycisków, nieopisowe linki archiwalne oraz formularz PDF bez dostępnych pól formularza.
Szczególną uwagę zwrócono na to, że obecność panelu dostępności nie zastępuje prawidłowo wdrożonej dostępności. Panel sam również musi być dostępny, zrozumiały i obsługiwalny dla użytkowników technologii asystujących.
Rekomendacje
- opublikowanie deklaracji dostępności jako strony HTML,
- dodanie procedury żądania zapewnienia dostępności cyfrowej,
- poprawa kontrastu elementów interfejsu,
- usunięcie dodatnich wartości tabindex,
- nadanie jednoznacznych nazw dostępnych przyciskom ikonowym,
- poprawa linków opisanych jako „zobacz”,
- dodanie informacji o formacie i rozmiarze plików,
- przygotowanie dostępnej wersji formularza,
- publikowanie najważniejszych informacji bezpośrednio w HTML, a nie wyłącznie jako PDF,
- ponowna kontrola dostępności po wdrożeniu zmian.
Efekt
Audyt pozwolił oddzielić problemy techniczne od problemów redakcyjnych i formalnych. Dzięki temu możliwe było przygotowanie praktycznego planu naprawczego, który nie zakładał całkowitej przebudowy BIP, ale uporządkowane wdrożenie najważniejszych poprawek.
To podejście pokazuje, że dostępność cyfrowa BIP nie jest jednorazowym testem. To proces obejmujący technologię, treść, dokumenty, procedury i odpowiedzialność za publikację.