Znajdź hasło
Dostępnych jest 194 haseł.
-
Dostępność informacyjno-komunikacyjna
Warunki umożliwiające skuteczne przekazywanie i odbieranie informacji, np. przez PJM, tekst łatwy do czytania, pętlę indukcyjną lub komunikację alternatywną. W usługach publicznych powinna być planowana razem z dostępnością cyfrową i architektoniczną.
-
Dostępność poznawcza
Podejście do projektowania treści i interfejsów z uwzględnieniem osób z trudnościami poznawczymi, pamięciowymi, językowymi lub związanymi z koncentracją. Obejmuje m.in. prostotę języka, przewidywalność, spójność i ograniczanie zbędnego obciążenia poznawczego.
-
Dostępny PDF
Plik PDF zawierający tekst, strukturę tagów, poprawną kolejność odczytu, język, tytuł, opisy elementów nietekstowych i prawidłowe linki. Sama możliwość zaznaczenia tekstu nie oznacza jeszcze dostępności dokumentu.
-
Dowód wykonania
Ślad potwierdzający przeprowadzenie określonej czynności, np. listę kontrolną, wpis w rejestrze, historię zmian, decyzję publikacyjną lub raport z naprawy. Dowód wykonania pozwala ocenić, czy procedura faktycznie działała.
-
EAA
Europejski Akt o Dostępności ustanawia wymagania dostępności dla wybranych produktów i usług oferowanych konsumentom. W praktyce rozszerza znaczenie dostępności poza sektor publiczny i wpływa między innymi na handel elektroniczny, usługi bankowe, transport i komunikację elektroniczną.
-
EN 301 549
Europejska norma określająca wymagania dostępności produktów i usług ICT. Jest ważnym punktem odniesienia przy zamówieniach, audytach, projektowaniu systemów i ocenie zgodności rozwiązań cyfrowych.
-
ETR
Tekst łatwy do czytania i rozumienia, przygotowany według zasad upraszczania języka, układu i sposobu prezentacji informacji. Nie jest tym samym co zwykły prosty język i zwykle wymaga konsultacji z osobami, do których jest kierowany.
-
Etykieta w nazwie
Wymaganie, aby dostępna nazwa elementu interfejsu zawierała widoczny tekst jego etykiety. Ułatwia to korzystanie m.in. z obsługi głosowej, ponieważ użytkownik może wypowiedzieć tekst, który widzi na ekranie.
-
Focus visible
Widoczny wskaźnik elementu posiadającego fokus. Nie powinien być usuwany przez CSS ani opierać się wyłącznie na subtelnej zmianie koloru trudnej do zauważenia.
-
Fokus
Stan wskazujący element interfejsu aktualnie obsługiwany klawiaturą lub innym urządzeniem wejściowym. Użytkownik musi wiedzieć, gdzie znajduje się fokus i dokąd zostanie przeniesiony po wykonaniu akcji.
-
Fokus niezasłonięty
Wymaganie WCAG 2.2 dotyczące sytuacji, w której element mający fokus klawiatury nie może być całkowicie zasłonięty przez inne treści interfejsu. Problem często powodują przyklejone nagłówki, banery cookies, panele czatu i inne elementy nakładane na stronę.
-
Formularz
Mechanizm zbierania danych od użytkownika. Dostępny formularz wymaga etykiet, instrukcji, logicznej kolejności, odpowiednich komunikatów błędów i możliwości poprawienia danych bez utraty wcześniej wprowadzonych informacji.
-
Grafika dekoracyjna
Obraz, który nie przekazuje informacji ani funkcji. Powinien zostać pominięty przez technologie wspomagające, aby nie tworzyć zbędnego hałasu informacyjnego.
-
Grafika informacyjna
Obraz przekazujący dane, znaczenie albo instrukcję. Musi mieć równoważną alternatywę tekstową, której długość i forma odpowiadają złożoności informacji.
-
H1
Główny nagłówek strony opisujący jej zasadniczy temat. Zwykle powinien być jeden i nie może służyć wyłącznie jako element dekoracyjny.
-
Hierarchia nagłówków
Logiczny układ nagłówków od poziomu głównego do podrzędnych. Pomaga użytkownikom czytników ekranu nawigować po treści i rozumieć relacje między sekcjami.
-
HTML
Język znaczników opisujący strukturę strony internetowej. Poprawny, semantyczny HTML jest podstawą dostępności i zwykle daje lepsze rezultaty niż rozbudowane naprawianie interfejsu za pomocą ARIA.
-
Ikona
Graficzny symbol reprezentujący funkcję, status lub informację. Ikona interaktywna musi mieć dostępną nazwę, a ikona niosąca znaczenie nie może opierać komunikatu wyłącznie na kształcie lub kolorze.
-
Indeks wiedzy
Automatyczny katalog treści grupowanych alfabetycznie i tematycznie. Powinien pomagać użytkownikom odnajdywać artykuły, usługi, szkolenia, studia przypadków i hasła encyklopedyczne bez zastępowania technicznej mapy XML.
-
Informacja publiczna
Informacja dotycząca spraw publicznych, której udostępnianie podlega określonym zasadom prawnym. Sposób publikacji nie powinien utrudniać jej odnalezienia, odczytu ani ponownego wykorzystania.
-
Instrukcja pola formularza
Informacja wyjaśniająca sposób wypełnienia pola, wymagany format danych lub ograniczenia. Powinna być dostępna dla wszystkich użytkowników i powiązana z odpowiednim polem.
-
Interfejs użytkownika
Zestaw elementów, za pomocą których użytkownik komunikuje się z systemem. Dostępność interfejsu obejmuje semantykę, kolejność, obsługę klawiaturą, kontrast, komunikaty i przewidywalność działania.
-
JavaScript a dostępność
JavaScript może tworzyć dostępne interakcje, ale wymaga świadomego zarządzania fokusem, stanami i komunikatami. Problemem nie jest samo użycie JavaScriptu, lecz komponenty, które nie przekazują zmian technologiom wspomagającym lub nie działają bez myszy.
-
Język dokumentu
Informacja określająca podstawowy język dokumentu. Poprawne ustawienie języka pomaga technologiom wspomagającym dobrać właściwą wymowę i reguły interpretacji tekstu.
-
JST
Jednostka samorządu terytorialnego, np. gmina, powiat lub województwo. W praktyce zarządza wieloma serwisami, BIP, dokumentami i kanałami komunikacji, dlatego potrzebuje systemowego modelu odpowiedzialności za dostępność.
-
Karuzela
Komponent prezentujący kolejne elementy treści w tym samym obszarze, często automatycznie zmieniane. Powinien umożliwiać zatrzymanie ruchu, obsługę klawiaturą i czytelne określenie aktualnego slajdu.
-
Klawiatura
Podstawowe urządzenie wejściowe dla wielu użytkowników, w tym osób niewidomych i z ograniczoną sprawnością ruchową. Wszystkie funkcje interaktywne powinny być możliwe do wykonania bez użycia myszy.
-
Kolejność fokusu
Sekwencja, w której fokus przechodzi między elementami interfejsu. Powinna odpowiadać logicznemu porządkowi treści i nie może prowadzić do ukrytych lub nieaktywnych elementów.
-
Kolejność odczytu
Kolejność, w jakiej treść dokumentu lub interfejsu jest przekazywana technologiom wspomagającym. Powinna odpowiadać logicznemu porządkowi informacji i nie może prowadzić do utraty sensu.
-
Komponent niestandardowy
Element interfejsu zbudowany z własnego kodu zamiast natywnej kontrolki HTML, np. niestandardowy select, suwak lub przełącznik. Musi samodzielnie zapewniać semantykę, obsługę klawiaturą, stany i informacje dla technologii wspomagających.
-
Komunikacja masowa
Przekaz kierowany jednocześnie do wielu odbiorców, np. kampania, komunikat kryzysowy, newsletter lub seria postów. Dostępność trzeba zaplanować przed publikacją, ponieważ późniejsza naprawa może nie dotrzeć do osób, które już otrzymały niedostępną informację.
-
Komunikat błędu
Informacja wyjaśniająca, co jest niepoprawne i jak naprawić problem. Sam kolor, ikona lub ogólne zdanie „formularz zawiera błędy” nie wystarczają.
-
Komunikat o stanie
Informacja o wyniku działania lub zmianie stanu interfejsu, która powinna być dostępna dla technologii wspomagających bez konieczności przenoszenia fokusu. Przykładem jest komunikat o zapisaniu formularza, liczbie wyników wyszukiwania albo dodaniu produktu do koszyka.
-
Kontrast
Różnica jasności między elementem a jego tłem. Odpowiedni kontrast dotyczy nie tylko tekstu, ale również ikon, obramowań pól i innych elementów potrzebnych do rozpoznania funkcji.
-
Kontrast nietekstowy
Kontrast elementów graficznych i części interfejsu, które są potrzebne do rozpoznania ich znaczenia lub stanu. Dotyczy m.in. obramowań pól, ikon, wykresów, wskaźników fokusu i elementów sterujących.
-
Kontrola przed publikacją
Operacyjne sprawdzenie materiału przed udostępnieniem. Ma pozwolić podjąć decyzję: publikować, poprawić, odesłać, opublikować warunkowo albo odmówić publikacji.
-
Koordynator dostępności
Osoba wspierająca podmiot w realizacji obowiązków dotyczących dostępności. Nie powinna być jedyną osobą odpowiedzialną za wszystkie treści; jej rola polega przede wszystkim na koordynowaniu, monitorowaniu i wspieraniu właścicieli procesów.
-
Kryterium sukcesu WCAG
Weryfikowalne wymaganie opisujące oczekiwany rezultat dostępności. Kryteria sukcesu nie są instrukcją kodowania, dlatego ich prawidłowa ocena wymaga interpretacji w kontekście konkretnej treści lub funkcji.
-
Label
Programowa i widoczna etykieta opisująca pole formularza lub element sterujący. Placeholder nie jest pełnowartościowym zamiennikiem etykiety, ponieważ może znikać po rozpoczęciu wpisywania.
-
Landmark
Semantyczny region strony, np. nagłówek, nawigacja, główna treść lub stopka. Pozwala użytkownikom technologii wspomagających szybko przechodzić między najważniejszymi częściami interfejsu.
-
Łatwy język
Sposób redagowania treści oparty na prostych zdaniach, jasnej strukturze i ograniczeniu trudnych pojęć. Nie jest tożsamy z ETR, ale może poprawić zrozumiałość informacji dla szerokiej grupy odbiorców.
-
Limit czasu
Ograniczenie czasu na wykonanie czynności w serwisie lub aplikacji. Użytkownik powinien mieć możliwość wyłączenia, wydłużenia lub dostosowania limitu, chyba że czas jest istotną częścią działania usługi.
-
Link
Element prowadzący do innego adresu lub miejsca dokumentu. Jego tekst powinien samodzielnie wyjaśniać cel, zamiast powtarzać ogólne sformułowania „kliknij tutaj” lub „więcej”.
-
Link pomijający
Link pozwalający pominąć powtarzalne fragmenty strony, np. menu, i przejść bezpośrednio do treści głównej. Jest szczególnie ważny dla osób poruszających się po stronie klawiaturą.
-
Lista kontrolna
Zestaw pytań lub kryteriów używany w powtarzalnym procesie. Nie zastępuje audytu, ale pomaga ograniczyć ryzyko pominięcia podstawowych błędów przed publikacją.
-
Live region
Obszar interfejsu, którego zmiany mogą być automatycznie komunikowane czytnikom ekranu. Powinien być używany oszczędnie, aby ważne komunikaty nie zostały zagłuszone przez nadmiar aktualizacji.
-
Mapa HTML strony
Strona przeznaczona dla użytkowników, zawierająca uporządkowane linki do ważnych części serwisu. Nie zastępuje mapy XML zgłaszanej wyszukiwarkom.
-
Mapa witryny XML
Dokument techniczny w obsługiwanym formacie XML, zawierający adresy przeznaczone do indeksowania. Powinien aktualizować się automatycznie i obejmować wyłącznie kanoniczne, publiczne oraz indeksowalne treści.