Deklaracja dostępności ma opisywać stan konkretnej strony internetowej lub aplikacji mobilnej. Nie jest certyfikatem, polityką dostępności ani miejscem na marketingowe zapewnienia. Jej wartość zależy od rzetelnego badania, precyzyjnego wskazania barier i działającej ścieżki kontaktu dla użytkownika.
Osobna deklaracja dla każdego zasobu
Podmiot posiadający kilka serwisów i aplikacji powinien jasno określić, czego dotyczy każda deklaracja. Informacja o stronie urzędu nie opisuje automatycznie BIP, platformy konsultacji ani aplikacji mobilnej. Wspólna strona organizacyjna może prowadzić do poszczególnych deklaracji, ale użytkownik musi bez wątpliwości rozpoznać właściwy dokument.
Deklaracja powinna być łatwo dostępna z każdej podstrony, zwykle przez stały link w stopce. W aplikacji należy wskazać ją w samym interfejsie albo na stronie poświęconej aplikacji zgodnie z warunkami technicznymi.
Podstawa oceny
Poziom zgodności musi wynikać z badania. Samo użycie dostępnego motywu, oświadczenie wykonawcy lub raport automatyczny nie są wystarczające. Próba powinna obejmować reprezentatywne szablony, kluczowe procesy, dokumenty i integracje. W opisie sposobu oceny warto podać, czy była to samoocena, audyt zewnętrzny lub połączenie metod oraz kiedy badanie wykonano.
Stwierdzenie pełnej zgodności jest mocną deklaracją. Wymaga pewności, że wszystkie treści objęte oceną spełniają wymagania, a nie tylko że nie znaleziono problemów w kilku widokach. Jeżeli znane są bariery, właściwe jest opisanie częściowej zgodności i wskazanie niezgodności.
Opis niedostępnych treści
Użytkownik potrzebuje informacji praktycznej: czego nie może użyć, gdzie znajduje się problem i jak uzyskać dostęp. Ogólne zdania „niektóre dokumenty mogą być niedostępne” albo „strona może zawierać błędy” są zbyt nieprecyzyjne. Należy pogrupować bariery i wskazać reprezentatywne lokalizacje, zachowując zgodność z obowiązkową strukturą deklaracji.
Przyczyna braku dostępności powinna odpowiadać rzeczywistości. „Wyłączenie” można wskazać tylko wtedy, gdy treść spełnia warunki przewidziane w ustawie. „Nadmierne koszty” wymagają analizy. Stwierdzenie, że dokument pochodzi od innego podmiotu, nie rozstrzyga automatycznie odpowiedzialności.
Daty i coroczny przegląd
Deklarację przegląda się co roku do 31 marca oraz po istotnej zmianie strony lub aplikacji. Data sporządzenia opisuje utworzenie dokumentu, data aktualizacji — zmianę jego treści, a data ostatniego przeglądu — wykonaną kontrolę. Nie powinno się zmieniać dat mechanicznie, jeżeli nikt nie porównał deklaracji ze stanem serwisu.
Przegląd obejmuje dane kontaktowe, status zgodności, wykaz barier, rozwiązania alternatywne, informacje o dostępności architektonicznej i komunikacyjnej, odsyłacze oraz techniczną strukturę dokumentu. Jeżeli nastąpiła migracja, zmiana motywu, wdrożenie formularza lub aplikacji, potrzebne może być dodatkowe badanie.
Deklaracja i plan naprawczy
Deklaracja nie powinna obiecywać terminów, których organizacja nie kontroluje. Jeżeli wskazuje planowane poprawki, zadania muszą istnieć w planie naprawczym z właścicielami i zasobami. Po retestach należy aktualizować opis barier. Jeżeli problem pozostaje, powtarzanie co roku tej samej deklaracji bez działania osłabia wiarygodność podmiotu.
Kontakt, żądanie i skarga
Dane kontaktowe muszą prowadzić do osoby lub zespołu, który potrafi obsłużyć sprawę. Formularz powinien być dostępny i nie wymagać zbędnych danych. Instrukcja ma wyjaśniać możliwość wystąpienia z żądaniem, terminy i dalszy tryb. Sama deklaracja powinna przejść kontrolę dostępności niezależnie od stanu całego serwisu.
Powiązane materiały: Deklaracja dostępności bez podstaw prawnych oraz Żądanie zapewnienia dostępności i skarga.
Źródła: warunki techniczne deklaracji, przykład deklaracji i tekst jednolity ustawy.